Alfabetyczny spis żydowskich miejsc historycznych w Warszawie:

A    B    C    D
G    J    K    L
M   N   O    P 
S
    T   W   
Z

 

Z

ul. Zamenhoffa

ul. Ząbkowska

ul. Żelazna

 


 

 

 

 

ul. L. Zamenhofa 5
W miejscu gdzie przed I wojną światową mieszkał twórca międzynarodowego języka esperanto, lekarz okulista Ludwik Zamenhof została umieszczona tablica pamiątkowa. W 1930 r. została zmieniona nazwa ulicy z Dzikiej na Zamenhofa.

 

 

 

 

 

 

Ludwik Zamenhof
ul. L. Zamenhofa
(przy Anielewicza, pomnik Bohaterów Getta)
W piątą rocznicę wybuchu powstania w ruinach getta, 19 kwietnia 1948 r., został odsłonięty pomnik dzieło Natana Rapaporta. Od strony zachodniej znajduje się rzeźba symbolizująca walkę, a od strony wschodniej płaskorzeźba ukazująca męczeństwo narodu żydowskiego. Kamienna okładzina z szwedzkiego labradorytu pochodzi z niezrealizowanego niemieckiego zamówienia na pomniki zwycięstwa III Rzeszy, zakupionego po wojnie przez organizacje żydowskie. W pobliżu znajduje się starszy pomnik z 1946 r. dzieło arch. Leona Marka Suzina. Na płycie z czerwonego piaskowca, przypominającej właz do kanału, umieszczono napis w j. polskim, żydowskim i hebrajskim: Tym, którzy polegli w bezprzykładnej bohaterskiej walce o godność i wolność narodu żydowskiego o wolną Polskę, o wyzwolenie człowieka. Żydzi Polscy

 

 

Pomnik Bohaterów Getta
ul. Ząbkowska 11
Po pożarze w 1868 r. w miejscu drewnianego budynku Icchak Hersz Jahrman wystawił budynek murowany, a w wzniesionej oficynie, na parterze, pod nr 27, znalazł się bejt midrasz - sala modlitewna. W czasie wojny i w okresie powojennym zamieniony był na stolarnię. Nie zachowały się żadne elementy wskazujące na jego pierwotny charakter. W przedwojennej Warszawie było ponad 400 takich sal modlitewnych w domach prywatnych, nie podlegających warszawskiej gminie żydowskiej.

 

 

ul. Ząbkowska
ul. Żelazna 57  
(Dom Studiów Religijnych)

Na podwórzu tego bloku mieszkalnego zachował się fragment domu należącego od 1864 r. do Izaaka Majera Altera, cadyka z Góry Kalwarii. W tym budynku założył jeszywę, w której studiowano pod jego kierownictwem Torę i Talmud. W planach jest umieszczenie tu odpowiedniej tablicy i izby modlitewnej.

 

 

zachowany fragment Domu Studiów Religijnych
ul. Żelazna 103 
Tablica: Cześć ich pamięci. W tym domu w 1943 r. w lochach gestapo zamęczono na śmieć tysiące Żydów warszawskiego getta. 22 lipca 1942 r. została tu umieszczona siedziba komendy SS kierującej akcją wysiedleńczą z getta tzw. Befehlstelle Sipo. Mieścił się też areszt i miejsce kaźni. W czasie powstania 23 kwietnia 1943 r. grupa Żydowskiego Związku Wojskowego, dowodzona przez Natana Szulca, próbowała odbić więźniów. Akcja zakończyła się niepowodzenie. Większość atakujących zginęła.
tablica pamiątkowa na ul. Żelaznej